Sigara Kaynaklı Yangınlar: 1.803 Yangın ve Önlemler

Dr. Umut ELBİR
A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı · Güvenlik Kültürü Uzmanı
Yayın tarihi: 29 Eylül 2026

Sigara kaynaklı yangınlar, İstanbul’da 2026’nın ilk sekiz ayında dikkat çekici bir boyuta ulaştı. Meydana gelen 18.321 yangının 1.803’ünün söndürülmemiş sigaradan kaynaklandığı bildirildi. İstanbul Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı verilerinin Anadolu Ajansı kaynaklı haberlerdeki aktarımına göre bu sayı, toplam yangınların yaklaşık %9,8’ine karşılık geliyor. Başka bir ifadeyle, söz konusu dönemde İstanbul’daki yaklaşık her on yangından birinin nedeni söndürülmemiş sigara. [1]

Bir izmaritin küçük olması, oluşturabileceği tehlikenin de küçük olduğu anlamına gelmez. Koltuk arasına düşen, kuru otların üzerine atılan veya çöp kutusuna bırakılan sigara; uygun koşullarda bir yangının başlangıcı olabilir. Önleme yaklaşımı, sigarayı yalnızca elden çıkarmaya değil, yanmayı tamamen sonlandırmaya dayanmalıdır.

1.803 sigara kaynaklı yangın nerede çıktı?

Haberlerde paylaşılan dağılım, tehlikenin açık alanlarla sınırlı kalmadığını gösteriyor. Aynı dönemde konutlarda da 302 sigara kaynaklı yangın kaydedildi. [2]

Kaynak: İBB İtfaiyesi verilerinin 29 Eylül 2026 tarihli AA kaynaklı haber aktarımı. Veriler İstanbul’un Ocak–Ağustos 2026 dönemine aittir; Türkiye geneli veya yıl sonu toplamı değildir. [1]–[2]

Bu tabloyu güvenlik yönetimi açısından okuduğumuzda iki ayrı çalışma alanı ortaya çıkıyor: dışarıda izmaritlerin yanıcı atıklarla buluşmasını önlemek ve içeride özellikle döşemeli eşyalara yakın sigara kullanımını ortadan kaldırmak. Aynı uyarı afişini her yere asmak yerine, bulunduğu alanın tehlikesine uygun önlem seçilmelidir.

Sigara izmariti nasıl yangın çıkarır?

Sigara, çevresindeki yanıcı malzemede önce alevsiz yanma başlatabilir. Korlaşma olarak da ifade edilen bu süreçte, belirgin alev görülmeden yanma devam edebilir; koşullar uygun olduğunda alevli yanmaya geçiş yaşanabilir. ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsünün (NIST) döşemeli mobilyalara ilişkin araştırmaları, sigarayla tutuşmayı ve korlaşmadan alevli yanmaya geçişi yangın davranışının önemli bileşenleri arasında değerlendiriyor. [3]

Örneğin koltuk minderleri arasına düşen bir sigara hemen büyük bir alev oluşturmayabilir. Bu durum, tehlikenin geçtiğini göstermez. Yanmanın fark edilmemesi, kişinin odadan ayrılması veya uyuması, müdahale fırsatının kaçırılmasına yol açabilir.

Bu mekanizmanın gerçek bir örneği Londra İtfaiyesinin 2 Ocak 2021 tarihli West Ealing olay kaydında bulunuyor. Yaklaşık 30 kişinin tahliye edildiği yangında araştırmacılar, uygun şekilde bertaraf edilmeyen sigaranın neden olduğunu değerlendirmiş; sigaranın gece boyunca korlaşarak daha sonra yangına dönüşmüş olabileceğini belirtmiştir. Bu, İstanbul’daki vakaların nasıl geliştiğine ilişkin bir tespit değil, gecikmeli tutuşmanın neden ciddiye alınması gerektiğini gösteren ayrı bir olaydır. [4]

Evde sigara kaynaklı yangınları önlemek için ne yapılmalı?

En etkili başlangıç, evin içinde sigara içilmesini önlemektir. Sigara kullanılmaya devam ediliyorsa, dış ortamda bulunmanın tek başına güvenlik sağlamadığı bilinmeli; izmarit güvenli biçimde söndürülmelidir. ABD Yangın İdaresi (USFA) ve Londra İtfaiyesinin önerileri şu davranışlarda ortaklaşıyor: [5]–[6]

1. Yatakta sigara içmeyin. Uykuya dalma ihtimali bulunan koltuk ve kanepelerde de sigara kullanmayın.
2. İzmariti ve külü tamamen söndürün. Atığa vermeden önce suyla ıslatın; yanmanın bittiğinden ve soğuduğundan emin olun.
3. Dengeli ve derin bir küllük kullanın. Kolay devrilen kaplardan kaçının; yanan sigarayı kenarda dengede bırakmayın.
4. Yanan sigarayı gözetimsiz bırakmayın. Kısa süreliğine başka odaya geçmek de buna dahildir.
5. Balkondan izmarit atmayın. Kendi evinizden uzaklaştırdığınız izmarit, başka bir alanda yangın başlatabilir.
6. Uykuluyken veya dikkatiniz azalmışken sigara içmeyin. Alkol ve uyku hâli oluşturabilen ilaçlar, yangını fark etme ve kaçabilme kapasitesini etkileyebilir.
7. Tıbbi oksijen kullanılan yerde sigara içilmesine izin vermeyin. Bu ortamlarda yangın riski özellikle ciddidir.
8. Kibrit ve çakmakları çocukların erişemeyeceği yerde tutun. Çocuklara söndürme görevi vermek yerine güvenli davranışı yetişkinler uygulamalıdır.

İşyerlerinde uyarı levhasının ötesine nasıl geçilir?

Bir işletmede kuralın bilinmesi ile uygulanabilir olması farklı konulardır. Aşağıdaki tablo, kaynaklardaki önleme ilkelerinden hareketle hazırlanmış bir saha kontrol önerisidir; mevzuat uygunluk raporu yerine geçmez.

Burada önerilen yaklaşım, güvenliği yalnızca çalışanın dikkatine bırakmamaktır. Örneğin uygun izmarit kabı bulunmayan bir alanda tekrar tekrar izmarit görülüyorsa, eğitimle birlikte alan düzeni ve atık yönetimi de değerlendirilmelidir. Çalışanın, temizlik personelinin ve yöneticinin birbirini tamamlayan görevleri olmalıdır.

Duman alarmı neden önemlidir?

Duman alarmı, yangını erken fark etmeye yardımcı olur. USFA; yatak odalarında, uyuma alanlarının dışında ve evin her katında uygun duman alarmı bulunmasını öneriyor. Alarmın yerleşimi üretici talimatına göre yapılmalı; çalışma durumu ayda bir test edilmeli ve cihaz belirtilen kullanım ömründe değiştirilmelidir. Birbiriyle bağlantılı alarmlar, tek cihazın algıladığı tehlikenin diğer alanlarda da duyulmasını sağlayabilir. [7]

Evinizde alarm bulunması, aile üyelerinin ne yapacağını kendiliğinden bildiği anlamına gelmez. Çıkış güzergâhları, dışarıdaki buluşma noktası ve yardıma ihtiyaç duyabilecek kişilere kimin destek olacağı önceden konuşulmalıdır. Kaçış yoluna bırakılan eşyalar kaldırılmalı, plan ailece uygulanmalıdır. [8]

Yangın veya yoğun duman fark edildiğinde ne yapılmalı?

Öncelik can güvenliğidir. Yangının büyüklüğünü anlamak için dumanlı bölgeye yaklaşmayın; telefonla görüntü çekmek veya eşya toplamak için zaman kaybetmeyin.

• Çevrenizdekileri uyarın. Güzergâh güvenliyse binanın acil durum planına göre çıkın.
• Çıkarken, kendinizi tehlikeye atmadan kapıları arkanızdan kapatın. İtfaiye yönlendirmesi dışında asansör kullanmayın.
• Güvenli yerden 112’yi arayın; açık adresi, yangının yerini ve içeride kalan kişi olup olmadığını bildirin. [8]–[9]
• Kaçış yolu duman veya alevle kapanmışsa zorlayarak geçmeyin. Yangın ve dumandan mümkün olduğunca uzak, kapısı kapanabilen güvenli bir bölüme geçin; 112’ye bulunduğunuz konumu bildirin ve yönlendirmeleri izleyin. [10]

Sık sorulan sorular

Sigara alev çıkarmadan yangın başlatabilir mi?

Evet. Uygun yanıcı malzemede korlaşma başlayabilir ve süreç daha sonra alevli yanmaya dönüşebilir. Alev görülmemesi, sigaranın veya temas ettiği malzemenin söndüğünü kanıtlamaz. [3]

Küllükteki izmaritleri doğrudan çöpe dökmek güvenli mi?

Yanmanın tamamen bittiği doğrulanmadan güvenli değildir. İzmarit ve küller ıslatılmalı, soğumalı ve ancak ardından uygun şekilde atılmalıdır. [5]–[6]

Balkonda sigara içmek yangın tehlikesini ortadan kaldırır mı?

Hayır. İzmaritin balkondan atılması veya yanıcı malzemelerle temas etmesi başka bir noktada yangına neden olabilir. Dışarıda da uygun söndürme ve atık yönetimi gerekir. [6]

1.803 sayısı Türkiye’deki bütün sigara yangınlarını mı gösteriyor?

Hayır. İstanbul’da 2026’nın ilk sekiz ayında söndürülmemiş sigaraya bağlanan yangınları ifade ediyor. [1]

Bugün üç kontrol yapın: İzmaritler nasıl söndürülüyor, duman alarmı çalışıyor mu, herkes güvenli çıkış yolunu biliyor mu? Bu yazıyı evinizde yaşayanlarla ve işyerinizde ilgili sorumlularla paylaşın; eksikleri birlikte giderin.

Kaynakça

1. TRT Haber / Anadolu Ajansı. (29 Eylül 2026). İstanbul’da her 10 yangından birinin nedeni sigara.
2. A Haber / Anadolu Ajansı. (29 Eylül 2026). İstanbul’da yılın ilk 8 ayında 1803 yangın söndürülmemiş sigara nedeniyle çıktı.
3. National Institute of Standards and Technology. (1985). Fire Behavior of Upholstered Furniture — NBS Monograph 173. Yangın mekanizmasına ilişkin temel teknik kaynak.
4. London Fire Brigade. (2 Ocak 2021; güncelleme 4 Şubat 2021). Fire at sheltered accommodation — West Ealing.
5. U.S. Fire Administration. Smoking Fire Safety.
6. London Fire Brigade. Smoking and fire safety.
7. U.S. Fire Administration. Smoke Alarms.
8. U.S. Fire Administration. Home Fire Escape Plans.
9. İstanbul İtfaiyesi. İstatistikler ve acil durum iletişimi.
10. London Fire Brigade. Houses and converted flats — Escape plan.